حکم فقهی کاشت ناخن با محوریت ادله اخلال در نماز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 طلبه سطح سه، مرکز فقهی ائمه اطهار (ع)، قم، ایران

2 دکتری، فقه و مبانی حقوق،گروه اصول، مرکز فقهی ائمه اطهار(ع)، قم، ایران

10.22081/jsj.2026.73665.1010

چکیده

امروزه کاشت ناخن جزء آرایش‌های نوپدید به شمار می‌آید که تعداد انبوهی از بانوان و حتی مردان به این نوع آرایش روی آورده‌اند؛ اما اختلاف در این است که تکلیف مکلفین بعد از کاور‌کردن ناخن طبیعی با ناخن مصنوعی چیست؟ و فروعی مثل طهارت، نماز و غسل چگونه باید انجام گیرد؟ با توجه به برخی مبانی روایی و اصولی، کاشت ناخن مطلقاً حرام است و اموری مثل نماز باید قضا شوند و غسل و وضو باطل است؛ اما از بعضی مبانی می‌توان حلیت کاشت ناخن و صحت نماز با وضوی جبیره‌ای استفاده کرد. این اختلاف زمانی خودش را نشان می‌دهد که هنوز وقت نماز نشده است، مکلف اقدام به کاشت ناخن کند؛ با فرض اینکه می‌داند برای کندن آن در وقت نماز به عسر و حرج خواهد افتاد. مقاله حاضر می‌کوشد با روش تحلیلی - کتابخانه‌ای به مطالعه مبانی مختلف بحث حاضر بپردازد و با در‌نظر‌گرفتن فضای فکری حاکم در بین فتاوای علمای عصر کنونی، وجوهی که سبب تحریم یا تحلیل این عمل می‌شود را بررسی و درباره حکم تکلیفی و وضعی آن تحقیق کند.

کلیدواژه‌ها


قرآن کریم
ابن‌بابویه، محمد بن علی (1404 ق). من لا یحضره الفقیه. تحقیق: علی‌اکبر غفاری. قم: مؤسسة النشر الإسلامی.
آخوند خراسانی، محمدکاظم [بی‌تا]. کفایة الاصول. قم: مؤسسة آل‌البیت (ع) لاحیاء التراث.
اصفهانی، محمدحسین بن عبدالرحیم (1404 ق). الفصول الغرویّة فی الاصول الفقهیة. چ 1. قم: دارالاحیاء علوم اسلامیه.
اصفهانی، محمدحسین بن عبدالرحیم (1429 ق). نهایة الدرایة فی شرح الکفایة. ج 2. چ 2. بیروت: مؤسسه آل‌البیت.
آملی لاریجانی، صادق (1400). فلسفه علم اصول: واجب معلق. تحقیق: محمدصالح حائری و قاسم قربانی. ج 32. چ 1. قم: مدرسه علمیه ولی‌عصر.
تفتی، اکرم (1402). آرایش‌های نوپدید. چ 2. قم: مؤسسه بوستان کتاب.
حر عاملی، محمد بن حسن (1416 ق). تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة. محقق: محمدرضا حسینی جلالی. قم: مؤسسة آل‌البیت (ع) لإحیاء التراث.
خراسانی، وحید (1391). توضیح المسائل مطابق با فتوای آیت‌الله العظمی وحید خراسانی. چ 3. قم: مدرسة الامام باقرالعلوم.
خمینی، روح‌‌الله (1392). استفائات امام خمینی. ج 3. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
خمینی، روح‌الله (1422 ق). العروة الوثقی مع تعالیق الامام الخمینی. چ 1. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
خمینی، روح‌الله [بی‌تا]. تحریر الوسیلة. ج 1. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
خویی، ابوالقاسم (1418 ق). موسوعة الامام الخویی. قم: مؤسسة احیاء آثار الامام الخویی.
شب‌زنده‌دار، محمدمهدی (1394). «درس خارج فقه».
صدر، محمدباقر (1430 ق). دروس فی علم الاصول (الحلقة الثالثة). قم: چاپ قدس.
صدر، محمدباقر (1430 ق). دروس فی علم الاصول (الحلقة الثانیة). قم: چاپ قدس.
طباطبایی، محمدحسین (1378). المیزان فی تفسیر القرآن. ج 5. قم: مؤسسه نشر اسلامی.
طبرسی، فضل بن حسن (1384). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. ج 3. تهران: ناصرخسرو.
عراقی، ضیاءالدین [بی‌تا]. نهایة الافکار. مقرر: محمدتقی بروجردی نجفی. ج 1. قم: مؤسسه نشر اسلامی.
علیدوست، ابوالقاسم (1378). «درس خارج اصول (دوره اول، سال چهارم)». متن استاد.
علیدوست، ابوالقاسم (1399). فقه و عقل. چ 8. قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
فاضل لنکرانی، محمد (1382). «درس خارج اصول دوره اول (اوامر/ ضد تا آخر واجب تخییری)».
کلینی، محمد بن یعقوب (1363). الکافی. محقق: علی‌‌اکبر غفاری و محمد آخوندی. تهران: دارالکتب الإسلامیة.
گنجی، مهدی (1391). «درس خارج فقه (احکام جبائر)».
مجلسی، محمدباقر (1403 ق). بحار الانوار. ج 77. بیروت: داراحیاء التراث العربی.
مظفر، محمدرضا (1370). اصول الفقه. ج 1. چ 4 قم: دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم.
معین، محمد (1382). فرهنگ فارسی معین. تهران: نشر بهزاد.
مؤمن قمی، محمد (1415 ق). کلمات سدیدة فی مسائل جدیدة. قم: مؤسسه نشر اسلامی.
نوری همدانی، حسین (1389). التعلیقات علی کتاب العروة الوثقی. قم: مهدی موعود.
یزدی، محمدکاظم (1417 ق). العروة الوثقی. قم: مؤسسه نشر اسلامی.
سایت‌ها
سایت رسمی دفتر مرجع عالیقدر آقای سید علی حسینی سیستانی، www.sistani.org.
مرکز نشر و تنظیم آثار حضرت آیت‌الله العظمی بهجت، bahjat.ir.
پایگاه خبری و اطلاع‌رسانی دانا، danakhabar.com.
پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری، www.leader.ir.
مجتمع آموزش علوم اسلامی کوثر، kosar.ac.ir.
پایگاه اطلاع‌رسانی مرجع عالی‌قدر حضرت آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی، مدرسه الامام امیرالمؤمنین، www.makarem.ir.
پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه، hawzah.net.
پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام، isri.ac.ir.
پایگاه اطلاع‌رسانی آیت‌الله محمدجواد فاضل لنکرانی، fazellankarani.com.
تالار علمی فقاهت (مباحثه)، mobahathah.ir.
مدرسه فقاهت، sath3.eshia.ir.
مدرسه فقهی امام محمد باقر علیه السلام، mfeb.ir/